KHẢO SÁT CÁCH THỨC XÂY DỰNG HÌNH TƯỢNG NGƯỜI VỢ TRONG SÁNG TÁC TỪ CỦA NAM TỪ NHÂN ĐỜI TỐNG
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Văn học đời Tống vận động trong quỹ đạo tư tưởng của Lí học, với khuynh hướng đề cao chức năng “tải đạo”, “quán đạo”, qua đó phần nào tiết chế sự biểu đạt trực tiếp đời sống tâm lí – tình cảm cá nhân trong thơ ca chính thống. Trong bối cảnh ấy, thể loại từ trở thành không gian thẩm mĩ đặc biệt để các nam văn nhân giải tỏa và biểu đạt những xúc cảm riêng tư, góp phần định hình bản sắc “ngôn tình”, “ứng ca”, “diễm khoa” của từ Tống. Trên cơ sở khảo sát văn bản, phân nhóm tư liệu và vận dụng quan niệm thẩm mĩ thể loại (tình – cảnh giao hòa, cảnh nhằm làm nổi bật tình), bài viết tập trung phân tích cách thức kiến tạo hình tượng người vợ trong sáng tác của các nam văn nhân đời Tống qua hai nhóm tiêu biểu: (1) người vợ có chồng nơi quan ải (mô hình chinh phu – chinh phụ) và (2) người vợ có chồng ở phương xa. Qua đó, bài viết làm rõ đặc điểm tâm trạng, hành động và vị thế biểu tượng của người vợ trong từ Tống, đồng thời góp phần nhận diện quan niệm về hôn nhân, gia đình và đời sống tình cảm trong xã hội phong kiến thời Tống.
Từ khóa
Văn học Trung Quốc, nam từ nhân, từ Tống, lí luận từ học, hình tượng người vợ
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
Le, B. H., Tran, D. S., & Nguyen, K. P. (Eds.). (2006). Từ điển thuật ngữ văn học [Dictionary of literary terms]. Vietnam Education Publishing House.
Pham, T. H. (2008). Khái niệm và thuật ngữ lí luận văn học Trung Quốc [Concepts and terminology of Chinese literary theory]. Literature Publishing House.
Thieu, C. (2009). Hán Việt tự điển [Sino-Vietnamese lexicon]. Thanh Nien Publishing House.
Wang, G. W. (2008).《宋元戏曲史》[The History of Dramas in Song and Yuan Dynasties]. Shanghai Ancient Works Publishing House.