DẠY HỌC VỀ PHÂN RÃ PHÓNG XẠ THEO PHƯƠNG PHÁP MÔ HÌNH VỚI NỀN TẢNG COACH CHO HỌC SINH CHƯƠNG TRÌNH VẬT LÍ A LEVEL
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Bài báo tập trung phân tích khái niệm và cấu trúc của năng lực mô hình hóa, đồng thời đề xuất một hướng tiếp cận trong dạy học Vật lí theo phương pháp mô hình nhằm phát triển năng lực này cho học sinh. Dựa trên định hướng đó, nhóm tác giả xây dựng và triển khai một hoạt động dạy học chủ đề “Phân rã phóng xạ” có tích hợp nền tảng COACH – công cụ hỗ trợ mô phỏng, thu thập và xử lí dữ liệu trong dạy học Vật lí. Bài học được thiết kế theo định hướng giáo dục STEM, tạo điều kiện cho học sinh thực hiện các nhiệm vụ mô hình hóa như: mô phỏng các quá trình phân rã phóng xạ, xây dựng mô hình phản ứng hạt nhân, phân tích dữ liệu thu được và kiểm chứng mô hình. Kết quả khảo sát thực tế và thực nghiệm sư phạm cho thấy học sinh thể hiện rõ các biểu hiện của năng lực mô hình hóa như: nhận diện bản chất của hiện tượng vật lí, sử dụng công cụ số để xây dựng và kiểm tra mô hình, cũng như có khả năng đánh giá và điều chỉnh mô hình dựa trên dữ liệu thực nghiệm.
Từ khóa
năng lực mô hình hóa, phương pháp mô hình, nền tảng COACH, mô hình hóa, phân rã phóng xạ
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
Duong, H. T., & Tran, V. T. (2016). Dạy học bằng mô hình hóa toán học: Một chiến lược dạy học khái niệm logarit ở trường phổ thông [Teaching through mathematical modeling: A teaching strategy for teaching the concept of logarithms in high school]. Can Tho University Journal of Science, 46(C), 62–72. https://doi.org/10.22144/ctu.jvn.2016.558
Gilbert, J. K., & Justi, R. (2016). Modelling-based teaching in science education. Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-29039-3
Hestenes, D. (2010). Modeling theory for math and science education. In R. Lesh, P. L. Galbraith, C. R. Haines, & A. Hurford (Eds.), Modeling students’ mathematical modeling competencies (pp. 13–41). Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4419-0561-1_3
Justi, R., & Gilbert, J. K. (2002). Models and modelling in chemical education. In J. K. Gilbert, O. De Jong, R. Justi, D. F. Treagust, & J. H. Van Driel (Eds.), Chemical education: Towards research-based practice (pp. 47–68). Kluwer Academic Publishers. https://doi.org/10.1007/0-306-47977-X_3
Ministry of Education and Training. (2018). Chương trình Giáo dục phổ thông – Môn Vật Lí [General education curriculum – Physics].
NGSS Lead States. (2013). Next Generation Science Standards: For states, by states. National Academies Press. https://doi.org/10.17226/18290
Nguyen, D. T., & Nguyen, N. H. (2002). Tổ chức hoạt động nhận thức cho học sinh trong dạy học Vật lí ở trường phổ thông [Organizing students’ cognitive activities in physics teaching at secondary schools]. Vietnam National University Press.
Oh, P. S., & Oh, S. J. (2022). What teachers of science need to know about models and modelling in science education. International Journal of Science Education, 44(5), 739–758.
Schwarz, C. V., Passmore, C., & Reiser, B. J. (2023). Helping students make sense of the world using next generation science and engineering practices (2nd ed.). NSTA Press.