DẠY HỌC VỀ PHÂN RÃ PHÓNG XẠ THEO PHƯƠNG PHÁP MÔ HÌNH VỚI NỀN TẢNG COACH CHO HỌC SINH CHƯƠNG TRÌNH VẬT LÍ A LEVEL
Main Article Content
Abstract
Bài báo tập trung phân tích khái niệm và cấu trúc của năng lực mô hình hóa, đồng thời đề xuất một hướng tiếp cận trong dạy học Vật lí theo phương pháp mô hình nhằm phát triển năng lực này cho học sinh. Dựa trên định hướng đó, nhóm tác giả xây dựng và triển khai một hoạt động dạy học chủ đề “Phân rã phóng xạ” có tích hợp nền tảng COACH – công cụ hỗ trợ mô phỏng, thu thập và xử lí dữ liệu trong dạy học vật lí. Bài học được thiết kế theo định hướng giáo dục STEM, tạo điều kiện cho học sinh thực hiện các nhiệm vụ mô hình hóa như: mô phỏng các quá trình phân rã phóng xạ, xây dựng mô hình phản ứng hạt nhân, phân tích dữ liệu thu được và kiểm chứng mô hình. Kết quả khảo sát thực tế và thực nghiệm sư phạm cho thấy học sinh thể hiện rõ các biểu hiện của năng lực mô hình hóa như: nhận diện bản chất của hiện tượng vật lí, sử dụng công cụ số để xây dựng và kiểm tra mô hình, cũng như có khả năng đánh giá và điều chỉnh mô hình dựa trên dữ liệu thực nghiệm.
Keywords
Năng lực mô hình hóa, phương pháp mô hình, nền tảng COACH, mô hình hóa, phân rã phóng xạ.
Article Details
References
Chiu, M. H., & Lin, J.-W. (2019). Modeling competence in science education. Disciplinary and Interdisciplinary Science Education Research, 1(1), 1–11. https://doi.org/10.1186/s43031-019-0012-y
Dương, H. T., & Trần, V. T. (2016). Dạy học bằng mô hình hóa toán học: Một chiến lược dạy học khái niệm logarit ở trường phổ thông. Tạp chí Khoa học, Trường Đại học Cần Thơ, 46(C), 62–72. https://doi.org/10.22144/ctu.jvn.2016.558
Justi, R., & Gilbert, J. K. (2002). Models and modelling in chemical education. In J. K. Gilbert, O. De Jong, R. Justi, D. F. Treagust, & J. H. Van Driel (Eds.), Chemical education: Towards research-based practice (pp. 47–68). Kluwer Academic Publishers. https://doi.org/10.1007/0-306-47977-X_3
Lê, T. H. C. (2014). Mô hình hóa trong dạy học khái niệm đạo hàm. Tạp chí Khoa học, Trường Đại học Sư phạm TP. Hồ Chí Minh, 65, 5–17.
Nguyễn Đức Thâm (Chủ biên), & Nguyễn Ngọc Hưng. (2002). Tổ chức hoạt động nhận thức cho học sinh trong dạy học Vật Lí ở trường phổ thông. Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội.
Nguyễn Hồng Hà, Phan Việt Cường, Lê Tuấn Anh, Hồ Thị Thảo, Hoàng Hữu Đức, & Kiều Ngọc Dung. (2020). GoldEnvSim – a FLEXPART-WRF based software for simulation of radionuclides transport in atmospheric. ArXiv preprint arXiv:2012.09312. DOI:10.48550/arXiv.2012.09312
Nguyễn Quý Thịnh, & Trần Bá Trình. (2021). Dạy học mạch dao động theo phương pháp mô hình với sự hỗ trợ của phương tiện dạy học số. Tạp chí Thiết bị Giáo dục, 242(1), 27–39.
Schukajlow, S., Achmetli, K., & Rakoczy, K. (2021). Modeling competencies: Current developments and future research directions. ZDM–Mathematics Education, 53, 1193–1206. https://doi.org/10.1007/s11858-021-01261-0
Schwarz, C. V., Reiser, B. J., Davis, E. A., Kenyon, L., Achér, A., Fortus, D., ... & Krajcik, J. (2009). Developing a learning progression for scientific modeling: Making scientific modeling accessible and meaningful for learners. Journal of Research in Science Teaching, 46(6), 632–654. https://doi.org/10.1002/tea.20311
Upmeier zu Belzen, A., Krüger, D., & van Driel, J. (2020). Modeling competence in science education. Journal of Research in Science Teaching, 57(8), 1186–1211. https://doi.org/10.1002/tea.21626