ĐO LƯỜNG NHẬN THỨC CỦA GIÁO VIÊN VIỆT NAM VỀ NĂNG LỰC STEM VÀ PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC STEM CỦA HỌC SINH QUA HOẠT ĐỘNG CÂU LẠC BỘ
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Giáo dục STEM là định hướng trọng tâm trong chính sách đổi mới giáo dục Việt Nam, trong đó các CLB STEM đóng vai trò thúc đẩy học tập trải nghiệm. Nghiên cứu khảo sát 195 giáo viên trung học nhằm đo lường nhận thức của họ về năng lực STEM của học sinh và sự khác biệt theo vùng miền, đặc điểm trường và kinh nghiệm phụ trách CLB. Dữ liệu thu thập qua ba thang đo (STEMCoBen, STEMCoDif, STEMCoEva) và phân tích bằng ANOVA một yếu tố. Kết quả cho thấy nhận thức chung tích cực, nhưng có khác biệt ý nghĩa thống kê trong đánh giá năng lực học sinh theo vùng miền (p < 0,05), sự hiện diện CLB (p < 0,001) và kinh nghiệm CLB (p < 0,01). Kết quả khẳng định bối cảnh và kinh nghiệm giáo viên là yếu tố then chốt, gợi ý cần chính sách tăng cường năng lực thực hành và tổ chức hoạt động STEM cho giáo viên.
Từ khóa
giáo dục ngoài giờ chính khóa, CLB STEM, năng lực STEM, học sinh, nhận thức giáo viên
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
Ayers, K. A., Wade-Jaimes, K., Wang, L., Pennella, R. A., & Pounds, S. B. (2020). The St. Jude STEM Clubs: An afterschool STEM club for upper elementary school students in Memphis, TN. The Journal of STEM Outreach, 3(1). https://doi.org/10.15695/jstem/v3i1.13
Bandura, A. (1977). Self-efficacy: The exercise of control. Freeman.
Bandura, A. (1994). Self-efficacy. In V. S. Ramachaudran (Ed.), Encyclopedia of human behavior (Vol. 4, pp. 71–81). Academic Press.
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
EngineeringUK. (2024). Motivators and barriers for STEM club engagement. https://www.tomorrowsengineers.org.uk/improving-practice/organisations/engineeringuk/
Falloon, G., Hatzigianni, M., Bower, M., Forbes, A., & Stevenson, M. (2020). Understanding K-12 STEM education: A framework for developing STEM literacy. Journal of Science Education and Technology, 29(3), 369–385. https://doi.org/10.1007/s10956-020-09823-x
GART Robotics Camp 2023: Nuôi dưỡng niềm đam mê lập trình robot cho học sinh (2023, August 16). Nhan Dan Newspaper. [GART Robotics Camp 2023: Nurturing students’ passion for robot programming]. https://nhandan.vn/gart-robotics-camp-2023-nuoi-duong-niem-dam-me-lap-trinh-robot-cho-hoc-sinh-post765036.html
Hu, C. C., Yeh, H. C., & Chen, N. S. (2020). Enhancing STEM competence by making electronic musical pencil for non-engineering students. Computers & Education, 150, Article 103840. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2020.103840
Mao, G., Zhang, Q., Ma, T., Li, F., & Lan, M. (2024). Investigating how subject teachers transition to integrated STEM education: A hybrid qualitative study on primary and middle school teachers. Humanities and Social Sciences Communications, 11(1), 1–11. https://doi.org/10.1057/s41599-024-03565-6
Ministry of Education and Training. (2020). Công văn số 3089/BGDĐT-GDTrH ngày 14/08/2020 về việc triển khai thực hiện giáo dục STEM trong giáo dục trung học [Official Dispatch No. 3089/BGDĐT-GDTrH dated August 14, 2020 on the implementation of STEM education in secondary education]. https://moet.gov.vn/van-ban/vbdh/Pages/chi-tiet-van-ban.aspx%3FItemID=2784
Nguyen, T. N., Tran, T. X. Q., Nguyen, P. U., & Ta, T. T. (2022). Một số nghiên cứu về năng lực STEM trên thế giới và đề xuất khung năng lực STEM [A review of STEM competence studies worldwide and a proposed STEM competence framework]. Tạp chí Giáo dục, 22(10), 48–53.
Nguyen, T. T. K., Nguyen, V. B., Lin, P. L., Lin, J., & Chang, C. Y. (2020). Measuring teachers’ perceptions to sustain STEM education development. Sustainability, 12(4), Article 1231. https://doi.org/10.3390/su12041531
Nguyen, T. T. T., Nguyen, V. B., & Duong, X. Q. (2020). Fostering teachers’ competence of the integrated STEM education. Jurnal Penelitian Dan Pembelajaran IPA, 6(2), 166–179. https://doi.org/10.30870/jppi.v6i2.6441
Nguyen, T. T. T. (2025). Thực trạng học tập và xu hướng nghề nghiệp của học sinh trung học phổ thông người dân tộc thiểu số trong bối cảnh chuyển đổi số. [The current learning situation and career trends of ethnic minority high school students in the context of digital transformation]. Vietnam Journal of Education, 25(8), 53–58.
Nguyen, T. V. A., Nguyen, V. B., Dang, V. S., & Nguyen, T. T. K. (2022). STEM clubs: The promising space to foster students’ creativity. International Journal of STEM Education for Sustainability, 2(1), 45–52. https://doi.org/10.53889/ijses.v2i1.22
Prendergast, M., Murphy, C., O’Neill, A., & Roche, J. (2018). Trinity Walton Club: What is its potential for promoting interest in STEM? European Journal of STEM Education, 3(1), https://doi.org/10.20897/ejsteme/83659
Prinz, W. (1990). A common coding approach to perception and action. In O. Neumann & W. Prinz (Eds.), Relationships between perception and action (pp. 167–201). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-642-75348-0_7
Ta, T. T., Tran, T. X. Q., Nguyen, P. U., & Nguyen, T. N. (2022). Xây dựng và chuẩn hóa công cụ đánh giá năng lực STEM của học sinh trung học phổ thông tại Thành phố Hồ Chí Minh [Developing and standardizing a STEM competence assessment tool for high school students in Ho Chi Minh City]. Ho Chi Minh City University of Education Journal of Science, 19(5), 1255–1270. https://doi.org/10.54607/hcmue.js.19.8.3408
Wade-Jaimes, K., Cohen, J. D., & Calandra, B. (2019). Mapping the evolution of an after-school STEM club for African American girls using activity theory. Cultural Studies of Science Education, 14(4), 981–1010. https://doi.org/10.1007/s11422-018-9886-9
Wang, H., Moore, T. J., Roehrig, G. H., & Park, M. S. (2011). STEM integration: Teacher perceptions and practice. Journal of Pre-College Engineering Education Research (J-PEER), 1(2), 1–13. https://doi.org/10.5703/1288284314636
Wu, Z., Huang, L., Liu, Y. K., & Chiang, F. K. (2024). Developing a framework of STEM literacy for kindergarten children. Research in Science Education, 54(4), 621–643. https://doi.org/10.1007/s11165-024-10157-6
Xi, F., Ma, H., Pi, Z., Dong, Y., Sun, J., & Jin, R. (2024). Integrating the engineering design process into the conceive-design-implement-operate model for promoting high school students’ STEM competence. Educational Technology Research and Development. https://doi.org/10.1007/s11423-024-10377-7
Zhang, Q., Chia, H. M., & Chen, K. (2022). Examining students’ perceptions of STEM subjects and career interests: An exploratory study among secondary students in Hong Kong. Journal of Technology Education, 33(2), 4–19. https://doi.org/10.21061/jte.v33i2.a.1
Bandura, A. (1977). Self-efficacy: The exercise of control. Freeman.
Bandura, A. (1994). Self-efficacy. In V. S. Ramachaudran (Ed.), Encyclopedia of human behavior (Vol. 4, pp. 71–81). Academic Press.
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
EngineeringUK. (2024). Motivators and barriers for STEM club engagement. https://www.tomorrowsengineers.org.uk/improving-practice/organisations/engineeringuk/
Falloon, G., Hatzigianni, M., Bower, M., Forbes, A., & Stevenson, M. (2020). Understanding K-12 STEM education: A framework for developing STEM literacy. Journal of Science Education and Technology, 29(3), 369–385. https://doi.org/10.1007/s10956-020-09823-x
GART Robotics Camp 2023: Nuôi dưỡng niềm đam mê lập trình robot cho học sinh (2023, August 16). Nhan Dan Newspaper. [GART Robotics Camp 2023: Nurturing students’ passion for robot programming]. https://nhandan.vn/gart-robotics-camp-2023-nuoi-duong-niem-dam-me-lap-trinh-robot-cho-hoc-sinh-post765036.html
Hu, C. C., Yeh, H. C., & Chen, N. S. (2020). Enhancing STEM competence by making electronic musical pencil for non-engineering students. Computers & Education, 150, Article 103840. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2020.103840
Mao, G., Zhang, Q., Ma, T., Li, F., & Lan, M. (2024). Investigating how subject teachers transition to integrated STEM education: A hybrid qualitative study on primary and middle school teachers. Humanities and Social Sciences Communications, 11(1), 1–11. https://doi.org/10.1057/s41599-024-03565-6
Ministry of Education and Training. (2020). Công văn số 3089/BGDĐT-GDTrH ngày 14/08/2020 về việc triển khai thực hiện giáo dục STEM trong giáo dục trung học [Official Dispatch No. 3089/BGDĐT-GDTrH dated August 14, 2020 on the implementation of STEM education in secondary education]. https://moet.gov.vn/van-ban/vbdh/Pages/chi-tiet-van-ban.aspx%3FItemID=2784
Nguyen, T. N., Tran, T. X. Q., Nguyen, P. U., & Ta, T. T. (2022). Một số nghiên cứu về năng lực STEM trên thế giới và đề xuất khung năng lực STEM [A review of STEM competence studies worldwide and a proposed STEM competence framework]. Tạp chí Giáo dục, 22(10), 48–53.
Nguyen, T. T. K., Nguyen, V. B., Lin, P. L., Lin, J., & Chang, C. Y. (2020). Measuring teachers’ perceptions to sustain STEM education development. Sustainability, 12(4), Article 1231. https://doi.org/10.3390/su12041531
Nguyen, T. T. T., Nguyen, V. B., & Duong, X. Q. (2020). Fostering teachers’ competence of the integrated STEM education. Jurnal Penelitian Dan Pembelajaran IPA, 6(2), 166–179. https://doi.org/10.30870/jppi.v6i2.6441
Nguyen, T. T. T. (2025). Thực trạng học tập và xu hướng nghề nghiệp của học sinh trung học phổ thông người dân tộc thiểu số trong bối cảnh chuyển đổi số. [The current learning situation and career trends of ethnic minority high school students in the context of digital transformation]. Vietnam Journal of Education, 25(8), 53–58.
Nguyen, T. V. A., Nguyen, V. B., Dang, V. S., & Nguyen, T. T. K. (2022). STEM clubs: The promising space to foster students’ creativity. International Journal of STEM Education for Sustainability, 2(1), 45–52. https://doi.org/10.53889/ijses.v2i1.22
Prendergast, M., Murphy, C., O’Neill, A., & Roche, J. (2018). Trinity Walton Club: What is its potential for promoting interest in STEM? European Journal of STEM Education, 3(1), https://doi.org/10.20897/ejsteme/83659
Prinz, W. (1990). A common coding approach to perception and action. In O. Neumann & W. Prinz (Eds.), Relationships between perception and action (pp. 167–201). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-642-75348-0_7
Ta, T. T., Tran, T. X. Q., Nguyen, P. U., & Nguyen, T. N. (2022). Xây dựng và chuẩn hóa công cụ đánh giá năng lực STEM của học sinh trung học phổ thông tại Thành phố Hồ Chí Minh [Developing and standardizing a STEM competence assessment tool for high school students in Ho Chi Minh City]. Ho Chi Minh City University of Education Journal of Science, 19(5), 1255–1270. https://doi.org/10.54607/hcmue.js.19.8.3408
Wade-Jaimes, K., Cohen, J. D., & Calandra, B. (2019). Mapping the evolution of an after-school STEM club for African American girls using activity theory. Cultural Studies of Science Education, 14(4), 981–1010. https://doi.org/10.1007/s11422-018-9886-9
Wang, H., Moore, T. J., Roehrig, G. H., & Park, M. S. (2011). STEM integration: Teacher perceptions and practice. Journal of Pre-College Engineering Education Research (J-PEER), 1(2), 1–13. https://doi.org/10.5703/1288284314636
Wu, Z., Huang, L., Liu, Y. K., & Chiang, F. K. (2024). Developing a framework of STEM literacy for kindergarten children. Research in Science Education, 54(4), 621–643. https://doi.org/10.1007/s11165-024-10157-6
Xi, F., Ma, H., Pi, Z., Dong, Y., Sun, J., & Jin, R. (2024). Integrating the engineering design process into the conceive-design-implement-operate model for promoting high school students’ STEM competence. Educational Technology Research and Development. https://doi.org/10.1007/s11423-024-10377-7
Zhang, Q., Chia, H. M., & Chen, K. (2022). Examining students’ perceptions of STEM subjects and career interests: An exploratory study among secondary students in Hong Kong. Journal of Technology Education, 33(2), 4–19. https://doi.org/10.21061/jte.v33i2.a.1