Sử dụng di tích lịch sử - văn hóa tại Thành phố Hồ Chí Minh trong dạy học môn Lịch sử ở trường Trung học phổ thông
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Trong bối cảnh đổi mới giáo dục phổ thông theo định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh, việc khai thác di tích lịch sử – văn hóa địa phương trở thành một yêu cầu cần thiết trong dạy học môn Lịch sử ở trường trung học phổ thông. Bài viết này tập trung phân tích vai trò của hệ thống di tích lịch sử – văn hóa tại Thành phố Hồ Chí Minh trong việc hỗ trợ đổi mới phương pháp dạy học, tăng cường trải nghiệm thực tế và giáo dục giá trị cho học sinh. Trên cơ sở Chương trình Giáo dục phổ thông môn Lịch sử 2018 (điều chỉnh 2022), nghiên cứu sử dụng kết hợp phương pháp phân tích tài liệu, khảo sát thực trạng tại một số cơ sở giáo dục và nghiên cứu điền dã các di tích lịch sử - văn hóa đã được xếp hạng tại địa phương. Từ đó, bài viết đề xuất một số nội dung và biện pháp sư phạm nhằm sử dụng hiệu quả di tích lịch sử - văn hóa trong dạy học chính khóa và ngoại khóa, góp phần nâng cao chất lượng bộ môn Lịch sử trong nhà trường phổ thông hiện nay.
Từ khóa
Di tích lịch sử – văn hóa, dạy học Lịch sử, Trung học phổ thông, học tập trải nghiệm, Thành phố Hồ Chí Minh
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
Bộ Giáo dục và Đào tạo & Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch (2013). Hướng dẫn liên tịch số 73/HD-BGDĐT-BVHTTDL về việc sử dụng di sản văn hóa trong dạy và học ở trường phổ thông.
Bộ Giáo dục và Đào tạo (2022). Chương trình giáo dục phổ thông môn Lịch sử (2018, điều chỉnh năm 2022).
Dean, D. (2002). Museum exhibition: Theory and practice. Routledge.
Trần Bá Dung. (2016). Khai thác di tích lịch sử - văn hóa địa phương trong dạy học lịch sử. Tạp chí Giáo dục, (391), 24–27.
Dương Ngọc Hà. (2020). “Trụ sở UBND Tp. HCM được công nhận di tích quốc gia: Nên đưa di sản đến công chúng.” Báo Tuổi Trẻ, 2020, TP.HCM.
Phạm Thị Thanh Huyền. (2020). Sử dụng Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt tại Hà Nội trong dạy học Lịch sử Việt Nam ở trường Trung học phổ thông. Luận án Tiến sĩ. ĐHSP Hà Nội.
Falk, J. H., & Dierking, L. D. (2000). Learning from museums: Visitor experiences and the making of meaning. AltaMira Press.
Hooper-Greenhill, E. (2007). Museums and education: Purpose, pedagogy, performance. Routledge.
Hồ Thị Thanh Tâm và các cộng sự (2024). Đánh giá thực trạng và đề xuất biện pháp tiếp cận lịch sử địa phương qua di sản VH cho HS THPT tỉnh Bến Tre. Tạp chí Giáo dục, 24(4), 47-52.
Kolb, D. A. (1984). Experiential learning: Experience as the source of learning and development. Prentice-Hall.
Nguyễn Phúc Nghiệp & Lê Thị Kim Loan (2011). Sử dụng di tích lịch sử ở Tiền Giang trong dạy học lịch sử ở bậc THPT. Tạp chí Nghiên cứu Lịch sử, (12), 76-83.
Nguyễn Thị Phương. (2021). Một số khó khăn trong việc đưa di tích lịch sử vào dạy học môn Lịch sử. Tạp chí Khoa học Giáo dục, 58(2), 102–108.
Quốc hội. (2009). Luật Di sản Văn hoá sửa đổi, bổ sung năm 2009. NXB Chính trị Quốc gia.
Swayze, N., & Jakeman, R. (2009). Using Historic Places to Teach History. Social Education, 73(3), 139–143.
Taylor, M. (2009). Historical learning and identity construction: A study in museum education. International Journal of Heritage Studies, 15(4), 351–369.